Zacznij od umowy i rozliczenia
Znajdź nazwę umowy, pracodawcę i dzień płatności. Dla umowa o pracę Wynagrodzenie wypłaca się co najmniej raz w miesiącu w ustalonym terminie; za ubiegły miesiąc – nie później niż w pierwszych dziesięciu dniach następnego. Dla terminów zlecenia szukaj w umowie: zasada wynagrodzenia za pracę nie może być mechanicznie przeniesiona na dowolną umowę cywilną.
Zrób tabelę według miesięcy: przepracowane godziny, kwota umowna, faktycznie otrzymana, saldo. Nie mieszaj brutto i netto. Jeśli pracodawca mówi o grzywnie, zakwaterowaniu lub braku, poproś o pisemny rachunek potrąceń. Oddzielnie zaznacz sporną kwotę, aby inspektor widział, co jest potwierdzone, a co wymaga weryfikacji.
Zachowaj dowód
- Zmiany, zmiany, zmiany, zmiany, zmiany, zmiany.
- Wykresy, tabele, raporty zmian i płatności.
- Pełna nazwa pracodawcy, adres, NIP lub KRS, jeśli są znane.
- Krótka chronologia: kiedy powinna być wypłata i co odpowiedział pracodawca.
Wyślij konkretne żądanie
Należy poinformować pracodawcę, za jaki okres i jaką kwotę chcesz otrzymać wynagrodzenie, na jakie konto, dołączyć własną kalkulację. Zapisz list lub e-mail. Wskaż rozsądny czas, jaki chcesz przeznaczyć na odpowiedź, nie nazywając go ustawowym, jeśli jest to twoja inicjatywa. Nie podpisuj potwierdzenia otrzymania w całości, gdy pieniądze nie zostały otrzymane.
Przykład treści: „Za wrzesień przekazano … zamiast …; prosimy o wypłatę salda i dostarczenie wyliczeń naliczeń i potrąceń”. Takie sformułowanie jest bardziej użyteczne niż długa wiadomość emocjonalna. Jeśli nie można obliczyć kwoty bez dokumentów, najpierw poproś o wyliczenie i wymień niezaprzeczalne okresy niepłacenia.
Złóż skargę do Państwowej Inspekcji Pracy
Na oficjalnej stronie PIP wybierz Inspektorat Okręgowy w miejscu zamieszkania pracodawcy. Podaj swoje imię i nazwisko, adres, pracodawcę i konkretne naruszenie. Skarga w formie papierowej musi być podpisana; może być złożona osobiście, włącznie z ustnym protokołem lub pocztą. W przypadku skargi elektronicznej PIP wymaga pliku z właściwym podpisem elektronicznym; skan odręcznego podpisu sam w sobie nie spełnia wymagań. Dostępny jest również kanał e-Doręczenia.
Załącz kopie, zachowując oryginały dla siebie. Poproś o zarejestrowanie zgłoszenia i zapisz jego numer. PIP chroni informacje o skarżącym, ale w niektórych przypadkach może poprosić o zgodę na ujawnienie skargi. Nie należy liczyć na całkowicie anonimową skargę jako zwykłą metodę odzyskiwania osobistego długu.
Kiedy potrzebny jest sąd
Inspekcja nie zastępuje orzeczenia sądu we wszystkich spornych sprawach. Z tytułu wynagrodzenia za pracę możliwe jest wystąpienie z roszczeniem przeciwko pracodawcy do sądu pracy; roszczenie cywilne z tytułu zlecenia może iść inną drogą. Do przygotowania pozwu potrzebna jest kwota, okres, pozwany i dowody. W przypadku roszczeń pracowniczych oficjalna odpowiedź PIP wskazuje ogólny trzyletni okres przedawnienia od momentu, w którym płatność stała się należna.
Jeśli pracodawca zniknął, kłóci się z liczbą godzin lub nazywa cię wykonawcą podczas rzeczywistej pracy pod jego nadzorem, opisz to inspektorowi osobno. Nie odrzucaj dowodów z powodu braku pięknej umowy: korespondencja i potwierdzenia wykonanej pracy również pomagają odtworzyć okoliczności.