Zacznij od trzech odpowiedzi
Zapisz swoje obywatelstwo, obecną podstawę pobytu w Polsce i cel dalszego zamieszkania. Obywateli UE obejmuje odrębny tryb rejestracji; obywatele państw trzecich ubiegają się o zezwolenia związane z konkretnym celem. Ochrona czasowa również nie jest zwykłym zezwoleniem. Wybór formularza tylko dlatego, że znajomy dostał „kartę”, jest ryzykowny: jego podstawa pobytu może nie odpowiadać Twojej sytuacji.
Jeśli pracujesz
Przy standardowym zezwoleniu na pobyt czasowy i pracę potrzebne są dane pracodawcy oraz załącznik podpisany przez niego elektronicznie w MOS. Wcześniej omów stanowisko, wynagrodzenie, wymiar czasu pracy i okres umowy: dane we wniosku muszą odpowiadać rzeczywistej pracy. Odrębne zezwolenie na pracę i jednolite zezwolenie na pobyt i pracę to różne dokumenty. Niektórych kategorii dotyczą zwolnienia i szczególne procedury.
Jeśli studiujesz
Sprawdź, czy wybrana podstawa odpowiada formie kształcenia. W przypadku wniosku studenckiego przewidzianego w MOS uczelnia wypełnia swoją część. Przygotuj dokumenty potwierdzające przyjęcie na studia lub ich kontynuację, środki finansowe oraz ubezpieczenie zgodnie z wymaganiami danej procedury. Sama legitymacja studencka nie wystarczy do całego postępowania.
Jeśli podstawą jest rodzina
Najpierw ustal status krewnego w Polsce i rodzaj więzi rodzinnej: członkowie rodziny obywatela Polski, obywatela UE i cudzoziemca posiadającego polskie zezwolenie korzystają z różnych procedur. W przypadku aktów stanu cywilnego sprawdź wymagania dotyczące tłumaczenia i potwierdzenia dokumentu. Jeśli osoba, której dotyczy wniosek o połączenie z rodziną, przebywa poza Polską, sprawdź wyjątek od składania wniosku przez MOS: w tej sytuacji przewidziano formę papierową.
Jak zebrać dokumenty bez zbędnych wydatków
Podziel dokumenty na cztery grupy: tożsamość, cel pobytu, utrzymanie i ubezpieczenie, opłaty i potwierdzenia. Porównaj je z wymaganiami wybranego formularza, zamiast korzystać z uniwersalnej listy pośrednika. Nowy MOS wymaga czytelnych skanów wszystkich stron paszportu, zdjęcia oraz potwierdzeń obu opłat; dodatkowe dokumenty zależą od podstawy pobytu.
Zaplanuj koszty
Opłata za standardowe zezwolenie na pobyt czasowy i pracę pracownika wynosi 440 zł, za wiele innych podstaw pobytu czasowego — 340 zł; osobno za kartę pobytu — 100 zł. Tłumaczenia dokumentów i usługi pośrednika nie są częścią opłaty urzędowej. Przed przelewem sprawdź oficjalne dane właściwego urzędu: nie zakładaj, że opłatę za zezwolenie i za kartę należy wpłacić na ten sam rachunek.
Co kontrolować po złożeniu wniosku
Zachowaj UPO i adres do doręczeń, a następnie stawiaj się na wezwania do okazania oryginałów i pobrania odcisków palców. Po zmianie pracodawcy, celu pobytu lub adresu nie zakładaj, że dane zaktualizowały się automatycznie. Najpierw przeczytaj warunki decyzji i właściwy tryb zawiadomienia lub zmiany; czasem konieczna będzie nowa procedura. Nie wykorzystuj starych dokumentów do nowej pracy bez sprawdzenia.
Czego nie należy zakładać
Złożenie wniosku nie oznacza pozytywnej decyzji. Legalność pobytu w trakcie postępowania zależy od spełnienia warunków złożenia wniosku; prawo do pracy i możliwość ponownego przekroczenia granicy ocenia się osobno. Nie kupuj biletów, opierając się wyłącznie na UPO lub dawnym stemplu. Praktyczną kolejność składania wniosku znajdziesz w powiązanej instrukcji krok po kroku.